. شالید (Background)
شدیده او منځنۍ حاده خوارځواکي (Severe Acute Malnutrition - SAM او Moderate Acute Malnutrition - MAM) په افغانستان کې د عامې روغتیا له مهمو ستونزو څخه شمېرل کېږي او د پنځو کلونو څخه د کم عمر ماشومانو د ناروغۍ او مړینې له عمده لاملونو څخه ده.
د افغانستان د عامې روغتیا وزارت (MoPH) د حادې خوارځواکۍ د مدغم مدیریت (Integrated Management of Acute Malnutrition - IMAM) ملي لارښود پر بنسټ، د تغذیې خدمتونه د روغتیايي مرکزونو او ټولنې په کچه د Outpatient Therapeutic Programme (OTP)، Stabilization Centre (SC)، Targeted Supplementary Feeding Programme (TSFP) او Community-Based Management of Acute Malnutrition (CMAM) له لارې وړاندې کېږي.
د تغذیې نرس مسؤل دی چې د IMAM ملي لارښود، د BPHS او EPHS معیارونو، او د عامې روغتیا وزارت د تغذیې پالیسۍ سره سم د کیفیت لرونکي تغذیوي خدمتونه وړاندې کړي.
۲. د دندې موخه (Purpose of the Position)
د تغذیې نرس د روغتیايي مرکز په کچه د حادې خوارځواکۍ د مخنیوي، سکریننګ، تشخیص، درملنې، راجع کولو، تعقیب او راپور ورکولو مسؤلیت لري.
نوموړی به د Integrated Management of Acute Malnutrition (IMAM) ملي لارښود او د مور، ماشوم او کوچني ماشوم د تغذیې (IYCF) ملي پالیسۍ مطابق خدمات وړاندې کوي.
۳. اساسي مسؤلیتونه (Key Duties and Responsibilities)
د حادې خوارځواکۍ سکریننګ او تشخیص
د IMAM ملي لارښود مطابق:
- د ۶–۵۹ میاشتو ماشومانو د MUAC اندازه کول.
- د وزن او قد/اوږدوالي اندازه کول او د Weight-for-Height Z-score (WHZ) ارزونه.
- د دواړو پښو د پړسوب (Bilateral Pitting Oedema) معاینه.
- د SAM او MAM دقیق تشخیص او درجه بندي.
- د داخلېدو (Admission)، رخصتېدو (Discharge)، نه حاضریدو (Defaulter)، انتقال (Transfer)، او مړینې (Death) معیارونو تطبیقول.
د Outpatient Therapeutic Programme (OTP) مدیریت
- د IMAM لارښود مطابق د OTP ناروغانو ثبتول.
- د Ready-to-Use Therapeutic Food (RUTF) صحیح توزیع.
- د اونیزې تعقیبي معاینې ترسره کول.
- د وزن زیاتوالی، اشتها، پړسوب او عمومي وضعیت ارزول.
- د اړتیا مطابق د RUTF اندازه تعدیلول.
- د Routine Medicines تطبیقول، لکه:
- Amoxicillin
- Vitamin A
- Folic Acid
- Albendazole / Mebendazole
- Measles Vaccine
- Iron (د لارښود مطابق)
- د هر ناروغ لپاره د OTP ثبت کتاب بشپړول.
د Targeted Supplementary Feeding Programme (TSFP)
- د MAM ناروغانو ثبت.
- د Supplementary Food صحیح توزیع.
- د ودې منظم څارنه.
- د SAM ته د بدلېدو مخنیوی.
د Infant and Young Child Feeding (IYCF) مشورې
د MoPH د IYCF پالیسۍ مطابق:
- د زیږون په لومړي ساعت کې د مور شیدې پیلول.
- تر شپږو میاشتو پورې یوازې د مور شیدې ورکول.
- د شپږو میاشتو وروسته مناسب تکمیلي خواړه.
- تر دوو کلونو او زیات وخت پورې د مور شیدې دوام.
- د ناروغ ماشوم تغذیه.
- Responsive Feeding.
- د حفظ الصحې او خوړو د خوندیتوب مشورې.
د ټولنې پر بنسټ فعالیتونه
- د Community Health Workers (CHWs) سره همغږي.
- د Community Health Supervisors (CHSs) سره ګډ کار.
- د فعالې قضیې موندنې (Active Case Finding) ملاتړ.
- د ټولنې د MUAC کمپاینونو کې ګډون.
- د راجع کولو او تعقیب سیستم پیاوړتیا.
د راجع کولو سیستم
- د IMAM Referral Slip کارول.
- د SC، ولایتي روغتونونو او نورو روغتیايي مرکزونو سره همغږي.
- د راجع شوو ناروغانو تعقیب.
- د Referral Feedback ثبت.
د اکمالاتو مدیریت (Supply Chain)
- د RUTF، F-75، F-100، Routine Medicines او Anthropometric تجهیزاتو د موجودي څارنه.
- میاشتنی Consumption Report جوړول.
- میاشتنی Supply Request تیارول.
- د Stock Card او Bin Card تازه ساتل.
- د ختمېدو نېټې (Expiry Date) څارنه.
ثبت، راپور ورکول او HMIS
- د IMAM ټول ثبت کتابونه بشپړول.
- د OTP Register.
- د SC Register.
- د TSFP Register.
- د Nutrition Monthly Report.
- د DHIS2/HMIS اړوند راپورونه.
- د راپورونو د کیفیت تضمین.
- د معلوماتو د محرمیت ساتنه.
د کیفیت تضمین
- د IMAM Quality Standards مراعات.
- د Infection Prevention and Control (IPC) اصول عملي کول.
- د Nutrition Supportive Supervision کې ګډون.
- د داخلي کیفیت ارزونو ملاتړ.
- د ظرفیت لوړونې روزنو کې ګډون.
۵. مهارتونه
- د IMAM ملي لارښود بشپړه پوهه.
- د Nutrition Assessment مهارت.
- د Nutrition Counseling مهارت.
- د راپور ورکولو وړتیا.
- د کمپیوټر اساسي مهارتونه (MS Word، Excel).
- په پښتو او دري روانه وینا او لیکنه.
۶. تمه کېدونکې پایلې (Expected Deliverables)
- د SAM او MAM ټولو قضیو دقیق سکریننګ او ثبت.
- د OTP او SC خدماتو د کیفیت ښه والی.
- د IYCF مشورو زیاتوالی.
- د Cure Rate، Recovery Rate او Coverage ښه والی.
- د Sphere Standards مطابق:
- Cure Rate ≥ 75%
- Death Rate < 10%
- Defaulter Rate < 15%
- د راپورونو پر وخت سپارل.
- د RUTF او نورو تغذیوي توکو د ضایع کېدو مخنیوی.
- د معلوماتو لوړ کیفیت.
۷. کاري شرایط (Working Conditions)
- د افغانستان د کار قانون، د عامې روغتیا وزارت مقرراتو، د BPHS/EPHS معیارونو او د افغانی سري میاشتي ټولني د بشري سرچینو پالیسۍ سره سم به فعالیت ترسره کوي
- د اړتیا په صورت کې به د خدمت ساحې ته سفرونه، د ټولنې فعالیتونه او اضطراري غبرګونونه ترسره کوي.
- د ناروغانو محرمیت، طبي اخلاق او د ماشوم د ساتنې (Child Safeguarding) اصول به په بشپړه توګه مراعاتوي.
- د امر لخوا به ورسپارل شوي مسولیتونو ترسره کوي.